De Joodse keuken. Chraime met vis.

Een paar jaar geleden had het Joods Historisch Museum een tentoonstelling over de Joodse keuken. Het was geen grote voorstelling, maar het gaf zeker wel een goed beeld van hoe complex de orthodoxe Joodse keuken kan zijn.

Zo zijn daar de spijswetten. Net als bij de Islam betekenen de spijswetten dat je bepaalde producten niet mag eten. Of wel mag eten, maar niet met een ander product er bij. Dat is namelijk niet koosjer.
Zo mogen Joden lang niet elk soort vlees eten. Eigenlijk mogen ze alleen het vlees eten van dieren die herkauwen en gespleten hoeven hebben. Verder mogen ze slechts enkele van alle vogelsoorten eten, en alleen waterdieren met schubben. Dieren die andere dieren eten zijn ook in principe niet toegestaan. De oorspronkelijke gedachte hierachter is dat als je deze opeet je de eigenschappen van het roofdier overneemt.

Deze dieren mogen wel.

Zoals ik hierboven ook al schreef, zijn ook een aantal combinaties niet toegestaan. Feitelijk wordt het eten opgedeeld in drie categorieën. Dit zijn (1) vlees & vleesproducten, (2) melk en melkproducten, en (3) minnich. Minnich is al het voedsel dat niet in de andere twee categorieën valt (zoals eieren, vis, groentes, fruit en granen). De minnich zijn wat de groentes bij Montignac waren: die mochten zowel bij het vet als bij de koolhydraten (al weet ik niet of je dit iets zegt).

De regels van het combineren zijn zodanig streng dat je langere tijd moet wachten voor je een maaltijd uit de andere productgroep mag eten. Deze tijd kan wel oplopen tot zes uur! Dat betekent dat je na een biefstuk dus nog tot middernacht moet wachten op je kaasplank. De gedachte achter deze scheiding?

"Gij zult een geitenbokje niet koken in de melk van zijn moeder".

De spijsregels zijn zeer belangrijk, daarom zie je ze zelfs terug in de inrichting van de keuken. Joden die echt volgens de spijsregels leven, hebben twee gescheiden werkbladen, gescheiden fornuizen, en gescheiden wasbakken. Voor elke productgroep eentje: eentje om het vlees te bereiden, en eentje voor de melk(producten).

Kamelen zijn niet toegestaan.

Het meest opmerkelijke aan de tentoonstelling in het Joods Historisch Museum vond ik eigenlijk nog wel de apparatuur waarmee blijkbaar in sommige huishoudens gekookt wordt om zo koosjer mogelijk te zijn. Zo was daar The Bug Checker (zie foto) die gebruikt wordt om (letterlijk) elk blaadje sla tegen het licht houden om er zeker van te zijn dat er geen verdwaalde fruitvlieg in je salade zit. Insecten zijn geen koosjere dieren, en daarom is het essentieel dat je maaltijd insectloos is.

Ik ken overigens redelijk wat Joodse mensen, maar ik moet eerlijk bekennen dat ik The Bug Checker daar nog niet heb aangetroffen.

Een lichtplaatje waar je elk slablaadje op kunt leggen. 

De aanleiding voor dit verhaal over mijn bezoek aan het Joods Historisch Museum is het gerecht dat we vandaag gaan maken. Het is namelijk een gerecht dat mijn moeder onlangs bij Joodse vrienden at en dat zij vervolgens op ons wilde uitproberen. Ik kan je vertellen: het probeersel was geslaagd! Het recept is van Ottolenghi en het komt uit zijn kookboek "Jeruzalem". Het is een erg populair recept in Israël, maar zeker ook in de omliggende landen. Dus eigenlijk is het geen echt Joods gerecht, maar ik vond het wel een mooie aanleiding om over die tentoonstelling te vertellen.

Chraime met griet

Chraime met vis

Ik heb dit gerecht de afgelopen weken meerdere keren gemaakt. Het gerecht was steeds net niet goed genoeg naar mijn smaak:

• Ik maakte het met poon en de biologische passata van Albert Heijn plus een klein blikje tomatenpuree: te veel graten, maar de smaak en geur waren erg goed.
• Ik maakte het met een zalmmoot en de biologische passata van de Jumbo: te veel graten en de smaak was te oppervlakkig.
• Ik maakte het met kabeljauw en de biologische passata van de Jumbo (fles was nog niet op): kabeljauw is niet echt mijn vis, en de smaak was te flauw (te weinig umami, als je begrijpt wat ik bedoel: vlak). 
• Ik maakte het met griet en de dubbelgeconcentreerde tomatenpuree van Heinz (90 gram, gevonden bij de Jumbo en zo nieuw dat ik het niet op de site van Heinz kan vinden): en het was helemaal top!

Wat heb je nodig?

• Stevige vis (zoals zalmmoten, poon, griet of mul, of een mix. )
• wat bloem
• 6 tenen knoflook
• 2 tl. zoete paprikapoeder
• 1 tl. geroosterde en fijngemalen karwijzaad
• 1,5 tl. gemalen komijn
• 1/2 tl. cayennepeper
• 1/3 tl. gemalen kaneel
• 1 groene peper, in stukjes
• 150 ml water
• 90 gram tomatenpuree 
• 2 tl. basterdsuiker
• 1 citroen + 2 tl. sap
• verse koriander
• zout en peper

(ik verving de laatste keer alle theelepels met een eetlepel, en toen had ik meer dan voldoende voor 6 porties)

Hoe maak je het klaar?

1. Meng de knoflook, paprikapoeder, karwijzaad, komijn, cayennepeper, kaneel en groene peper met elkaar en mix dit met een staafmixer of pureer dit in een vijzel met wat olijfolie tot een mooie egale puree.
2. Haal de vis door de bloem, en bak deze bruin in wat boter of olijfolie. De vis hoeft niet gaar te worden. 

   

   
   

3. Bak de puree in wat olie totdat alle geuren loskomen. Voeg dan de tomatenpuree, het water, het citroensap en de suiker toe. Meng dit goed en laat dit zachtjes pruttelen en indikken. Denk aan 10-20 minuten. Pas op: het mag niet droogkoken of verbranden, voeg dan wat extra water toe. 
4. Voeg aan de saus zout naar smaak toe en leg de vis voorzichtig in de saus. Schep de tomatensaus over de vis. 
5. Als de vis gaar is, kun je de vis serveren. Leg wat citroenen op het bord en bestrooi met koriander. Lekker met Turks brood!

Orzo, farro & risotto. En twee maaltijdsoepen (met orzo)

Als je op internet 'Orzo' opzoekt, krijg je o.a. een artikel van Wikipedia te zien waarin wordt beweerd dat orzo een gedroogde pastasoort is. Dat is niet helemaal correct. Er is inderdaad een pastasoort met de naam 'orzo' maar die heet zo omdat het op gerst lijkt. En gerst is de letterlijke vertaling van orzo. Orzo is dus in eerste instantie gerst. En pas in twee instantie de pastasoort.

Orzo perlato (parelgort)

Zo is er nog een graansoort waar niet altijd even correct aan gerefereerd wordt. 'Farro' is die graansoort. Heel vaak wordt farro vertaald als 'spelt', maar zeer waarschijnlijk is farro een graan dat sterk gerelateerd is aan spelt. Maar toch net wat anders is.

Farro

Orzo en farro kom je in de traditionele Italiaanse keuken best regelmatig tegen. Het behoort tot de cucina povera waar ik het onlangs nog over had. Vaak wordt het gebruikt als vulling voor soep, als basis voor een salade, of wordt het net als risotto met wijn en bouillon bereid. Je krijgt dan Orzotto of Farrotto.

(Onlangs zag ik in Italië zelfs een pak met een mix van de drie graansoorten. Ze zijn dus te combineren. Maar ik heb geen idee hoe je die combi zou noemen....farrorzorisotto?). 

Zowel farro als orzo heeft twee varianten: decorticato of perlato (gepeld of 'gepareld'). De eerste variant is te omschrijven als 'volkoren'. Deze variant kun je niet zomaar opeten. Eerst moet je het tenminste 12 uur laten weken. Daarna moet het nog een uur koken. Je kunt daarom beter de perlato-variant aanschaffen. Het is dan voldoende om het graan mee te koken met je andere ingrediënten. De kooktijd is voor een groot deel afhankelijk van je smaak en de kwaliteit van je graan. Dit kan 20 tot 40 minuten zijn.

In Nederland kom je orzo en farro ook steeds vaker tegen. Op zich waren ze al langer te vinden in de natuurwinkel, maar nu steeds meer kooktijdschriften en columnisten deze granen als ingrediënt gaan gebruiken, kom je ze ook soms in de supermarkt tegen. In het biodynamische schap. Dat dan weer wel.

Zoals ik hierboven al vermeldde, zijn orzo en farro uitermate geschikt voor een gevulde soep. En een gevulde soep is weer uitermate geschikt voor dit natte winterse weer dat het begin lijkt te zijn van een hele lange koude winter. Jullie krijgen daarom van mij het recept voor twee totaal verschillende variaties van een maaltijdsoep met orzo: eentje met linzen en kip. En eentje met pompoen en runderworstjes. Hopelijk komen we de winter zo snel door.

Orzo-soep met linzen en kip (circa 3 personen)

• 200 gram rode halve linzen (afgespoeld)
• 150 gram orzo
• 2 blokjes kippenbouillon
• 4 geraspte worteltjes: in blokjes
• 20 gram pancetta, fijngehakt
• 4 kippendijen
• 4 lenteuitjes, in kleine ringetjes
• Halve Spaanse peper, fijngehakt
• 1,2 liter water

Hoe maak je het klaar?

1. Bak de pancetta met de Spaanse peper in wat olijfolie. Bak de kippendijen kort mee. Voeg dan het water en de bouillonblokjes toe.
2. Voeg als het water kookt de orzo en de linzen toe. Kook deze mee tot de linzen fijngekookt zijn en de orzo beetgaar en uitgezet is. Reken op 20-40 minuten, maar proef het vooral zelf.
3. Voeg 10 minuten voor het serveren de worteltjes toe. Je wilt dat deze nog een beetje een bite hebben.
4. Haal vlak voor het serveren de kippendijen uit de soep. Snijd ze fijn en gooi ze weer terug in de pan.
5. Serveer de soep met de lenteuitjes.

Orzo-soep met pompoen en runderworstjes (circa 3 personen)

• 1 kleine biologische pompoen, ongeschild zonder pitten 
• 1 groene courgette, in stukken
• 1 prei, in ringetjes
• 5 tenen knoflook
• geraspte oude kaas
• chilipepertje
• 100 gram orzo
• 2-3 runderbouillonblokjes
• 5 runderchipolata-worstjes
• 1,5 liter water

Hoe maak je het klaar?

1. Bak de pompoen in wat olijfolie met de knoflook, de prei en de courgette totdat het bijna begint te kleuren. Voeg dan het water met de bouillon toe. 
2. Laat de bouillon zachtjes pruttelen tot de groenten zacht zijn. Maal dan de soep met een staafmixer totdat de groenten fijngemalen zijn.
3. Snijd de worstjes in kleine stukjes en voeg deze met orzo toe aan de soep. Laat dit 20-30 minuten meekoken, of in ieder geval tot de orzo gaar is. 
4. Serveer de soep met de geraspte oude kaas, en voeg eventueel wat chilipeper toe om de soep ook wat pit te geven. 

Wil de echte vegetariër opstaan? (uit elkaar getrokken Melanzane Parmigiana)

Weet niet of het je is opgevallen, maar het was deze week de Week van de Duurzaamheid. Het was een week waarin ik in ieder geval een paar keer te horen heb gekregen dat het beter voor mens en milieu is wanneer we (vaker) vegetarisch of zelfs veganistisch eten.

Nu zie ik daar op zich niets verkeerds in, al weet ik wel dat veganistisch eten voor mij een brug te ver is. Vegetarisch eten vind ik al een uitdaging op zich. Fiets ik in een vegetarische maaltijd soms toch stiekem een spekje of (klein) ansjovisje, dan zal mijn veganistische maaltijd gegarandeerd een blokje kaas of een ei bevatten. (Al zal ik er wel voor zorgen dat het een biologisch kaasje of diervriendelijk eitje is. Dat dan weer wel.) 

Omdat het mezelf zo veel moeite kost om vegetarisch te eten, vind ik het altijd erg knap als mensen overtuigd vegetariër zijn. In mijn optiek ben je overtuigd (en een echte) vegetariër als je uit ideologische overwegingen al het vlees en vis uit je menu schrapt. Je wilt het eigenlijk wel eten, maar om de wereld te redden, doe je het toch niet. Dat soort mensen! Geweldig toch?

Mijn teleurstelling is dan ook groot elke keer dat ik tot de ontdekking kom dat er wel heel veel "vegetariërs" eigenlijk geen vegetariër zijn. Zij eten geen vlees omdat ze het zielig vinden voor de dieren. Maar eten dan vervolgens wel vis ("Ja, bij een vis heb ik toch een ander gevoel"). Of zij houden eigenlijk niet zo van grote stukken vlees ("maar thuis maak ik wel gehaktbrood"). Of (en die hoor ik echt heel vaak): "Eigenlijk lust ik het gewoon niet". 

Nu heb ik altijd geleerd dat ik mijn mond moest houden als ik iets niet lustte en gewoon mijn bordje leeg moest eten (op champignonnetjes na toen ik klein was), maar blijkbaar zijn de tijden veranderd.

Weet je? Ergens is het natuurlijk ook prima. Tenminste: vanuit het duurzaamheidsperspectief. Als nep-vegetariër eet je namelijk wel minder vlees en draag je dus bij aan een betere en duurzamere wereld. En daarmee doe je het misschien wel beter dan ik met mijn verborgen spekkertjes. En toch irriteert het me een beetje. Maar goed, wie ben ik?

In het kader van de nep-vegetariërs, eten we vandaag een nep-Melanzane Parmigiana. Het recept voor een echte melanzane Parmigiana kon je eerder lezen op mijn blog. Dat recept was niet helemaal vegetarisch. Dit gerecht wel. Al denk ik dat een ansjovisje erbij best lekker zou smaken.  

Uit elkaar getrokken Melanzane Parmigiana (hapje voor vier personen)

Wat heb je nodig?

• 1 grote aubergine
• 4 x 3 tros tomaatjes
• Grote hand verse basilicum
• 1 bolletje mozzarella (in 12 dunne plakjes)
• Verse Parmezaanse kaas (stuk)
• 1 dl. olijfolie (of iets meer)

Een hand basilicum

Hoe maak je het klaar?

1. Snijd de kontjes van de aubergine, en snijd de rest in 12 plakken. Zet deze een half uur in goed gezouten lauwwarm water. 

   

   
   

2. Zet de oven op 200 graden.
3. Giet het water weg, spoel de aubergines af, en grill deze (zonder olie) tot je mooie donkere strepen op de plakjes hebt.
4. Houd een paar mooie basilicumblaadjes achter de hand. Maal met een staafmixer de rest van de basilicum met de olijfolie tot een mooie groene olie. Voeg zout naar smaak toe. 
5. Leg vier plakjes aubergine in een te grote ovenschaal, leg hier een plakje mozzarella op, en giet hier wat van de basilicumolie over. Herhaal dit tot je drie stapeltjes hebt met elk 3 plakjes aubergine. Eindig met de basilicumolie. 

   

   
   

6. Zet de aubergine 15 minuten in de hete oven. Haal de schaal uit de oven en leg (apart van de aubergines) de vier trosjes tomaten in de schaal. Besprenkel ze met olijfolie en wat zout & peper. Zet de schaal nog 5-10 minuten in de hete oven. 

   

   
   

7. Serveer de stapeltjes aubergine op vier kleine bordjes. Leg op elk stapeltje een bosje tomaatjes en schaaf de Parmezaanse kaas over het bordje. Garneer met een mooi takje basilicum.

Hollandse kokkels (met een Italiaans tintje)

Weet je wat het grootste verschil is tussen kokkels en vongole? 

• Kokkels komen uit Nederland en exporteren we naar Zuid-Europa. 
• Vongole komen uit Italië en importeren we naar Nederland.

En wat verder de verschillen zijn? Qua smaak niet bijster veel en qua uiterlijk van de schelp misschien een ribbeltje meer of minder. Maar verder? Ik denk dat het gros van de mensheid niet in de gaten zal hebben dat er een kokkeltje in plaats van een vongole op het bord ligt. 

Er zijn natuurlijk wel verschillen als je goed oplet. Het weekdiertje van de kokkel is bijvoorbeeld wat dikker dan die van de vongole. Je krijgt dus meer vlees. En het mooie is dat je hier ook nog minder voor hoeft te betalen, omdat de kokkel minder afstand hoeft af te leggen dan de vongole en maar weinig mensen in Nederland kokkels kopen.

De kokkel staat hierin overigens niet alleen. Wist je dat Nederland een van de weinige landen is die meer vis uitvoert dan invoert? Ik schreef hier wel eens eerder over toen ik jullie vertelde over mijn geweldige oestervangervaring in Yerseke. Nederlanders eten niet zoveel oesters, en dus wordt een groot deel geëxporteerd naar andere Europese landen, en dan met name België. 

Er zijn veel meer vissen die direct na de vangst het vaderland verlaten en gretig aftrek vinden in andere landen. Zo zijn met name garnalen, haring, makreel, mosselen, schol en tong in de exporttop van Nederland te vinden. Aan de andere kant wordt de pangasius en tilapiafilet in grote getale ingevlogen naar Nederland. Want dat zijn visjes die Nederlanders blijkbaar wel graag eten. Na zalm, tonijn en haring, was de pangasius in 2013 de vis waar het meeste geld aan werd uitgegeven in de supermarkt, op de voet gevolgd door de visstick (al moet ik eerlijk bekennen dat ik die zelf nooit in de zee heb zien zwemmen).

Maar goed: de conclusie dat wij, Nederlanders, vis uit eigen zee links laten liggen, kunnen we in de algemeenheid wel trekken. Vind je dat ook niet een beetje raar? En dat terwijl we zulke lekkere Nederlandse visjes hebben! Dat is toch hartstikke zonde. Daar moeten we wat aan veranderen. En we beginnen vandaag. Met:

Hollandse kokkels met een Italiaans tintje

Het Nederlandse kokkelseizoen loopt van eind augustus tot begin december. Nederlandse kokkels worden aan de Noordzeekust en in de Ooster- en Westerschelde met sleepnetten uit het water gevist. In Nederland is een maximum gesteld aan het aantal kokkels dat gevangen mag worden, zodat vogels ook mogen meegenieten van dit heerlijk weekdiertje. 

Maak de kokkels heel goed schoon. Ze zitten vaak vol zand!

Wat heb je nodig voor een lichte maaltijd voor 1 persoon?

• 400 gram kokkels
• 3 cm verse peperoncino of Spaanse peper in dunne ringetjes
• 1 knoflookteen in plakjes
• 1 klein uitje in snippers
• handje verse basilicum, voorzichtig in reepjes gesneden
• 2 el. zwarte olijven
• goede olijfolie
• stokbroodje

Hoe maak je het klaar?

1. Maak eerst de kokkels heel goed schoon door ze een paar keer te weken in zout lauwwarm water, en dan af te spoelen. Verwijder kapotte exemplaren.
2. Doe een klein scheutje gewone olijfolie in een grote pan en bak hierin kort de knoflook, ui en het rode pepertje. 
3. Voeg de kokkels toe als de ui begint te kleuren. 
4. Roer de kokkels af en toe goed door. En laat de schelpjes in circa 5-10 minuten gaar worden. 

   

   
   

5. Schep de olijven door de kokkels en de helft van de basilicum.
6. Serveer de kokkels met een goede scheut goede olijfolie en de resterende basilicum. 

Hamburgers Favorite Things 2015 (deel 2), en mangomousse met verse gember

Mangomousse met gember

In  mei zette ik voor jullie enkele van mijn favoriete producten op een rijtje. Vandaag volgen een vijftal andere producten die ik heel erg veel en graag gebruik of eet. Voor de zekerheid herhaal ik nogmaals dat ik niet, zoals sommige andere bloggers wel, gesponsord word. Mijn blog is blijkbaar niet spannend genoeg ;-)

Dit product is een van mijn grootste zondes. Elke keer verkondig ik bij jullie dat ik nooit pakjes en zakjes gebruik, maar deze kruidenmix is heilig. Ik noem het mijn 'magic potion'  omdat het werkelijk elk hartig gerecht net wat meer geeft. Ik gooi het graag op een eitje, een stukje vis, gegrilde groenten. You name it.

Wat het is? Het is een mix van gemalen chilipepertjes en gedroogde knoflook. Ik kom het wel eens tegen in Nederlandse supermarkten (als je het ziet, laat het vooral weten, maar sla ook vooral groots in!), maar koop het meestal in Italië. Er is een plek waar ik een paar keer per jaar de hele voorraad opkoop (ook als souvenir voor vrienden). Ik stel me dan altijd voor dat de eigenaar van de winkel zich 's avonds achter de oren krabt wat er toch met zijn kruiden is gebeurd.

Deze rijst staat symbool voor alle gave producten die je bij de Natuurwinkel kunt vinden. Je zou voor de lol eens die winkel (kan ook een Ekoplaza of Estafette zijn) binnen moeten stappen. Je zult versteld staan van alle bijzondere en lekkere rijstsoorten. Maar ook de vele soorten quinoa, peulvruchten, thee, gekke groentes, noten EN CHOCOLADE zijn meer dan voldoende aanleiding om eens binnen te kijken.

Ik ben een groot fan van Brandt & Levie. Brandt & Levie is een Nederlands worstenmerk dat ooit is opgezet door een stel jongens dat in Italië in de leer is gegaan bij enkele grote worstenexperts. Inmiddels is het merk uitgegroeid tot een volledige worsten"lijn" en een slagerij waar recentelijk nog een zeer succesvolle crowdfunding actie voor werd gehouden.

Bij de worsten van Brandt & Levie weet je precies waar je vlees vandaan komt en welke ingrediënten je naar binnen werkt. De worsten zijn worst zoals een worst moeten zijn. Persoonlijk ben ik dol op de venkelworst (zowel gedroogd als vers) als de chipotle met chocolade. 

Je wist het misschien niet, maar vis in blik is in. Tenminste... als je de schrijver van het kookboek "Vis in blik" moet geloven. Persoonlijk vraag ik me in deze wel een beetje af wat er eerder was: de kip of het ei. Ofwel: het boek of het blik?

Feit is in ieder geval dat je op steeds meer plekken prachtig gekleurde blikjes vindt met geweldige smaakvolle vis. Zelf heb ik altijd een enorme visvoer-associatie gehad met geblikte sardientjes, maar ik moet eerlijk bekennen dat dit voorbij is. Tenminste: als je de blikjes eet zoals je hierboven enkele voorbeelden van ziet. Ze zijn heel smaakvol, en erg lekker bij de borrel. 

Je kunt ze onder meer vinden bij Peek & van Beurden. 

Ik kan niet ontkennen dat Peek & van Beurden een van mijn meest favoriete winkels is. Voor iedereen in Utrecht die van koken houdt is deze winkel het omfietsen waard. Voor iedereen van buiten Utrecht is het een aanrader om de winkel op te zoeken bij een bezoekje aan de stad. Hierboven staan aardbeien in chocolade afgebeeld. De aardbeien zijn gevriesdroogd, en omhuld met dikke witte chocolade. Zelfs als je witte chocolade niets vindt, zou je deze aardbeien eens moeten proberen. Ze zijn echt geweldig lekker. Pas wel op: ze zijn behoorlijk hard!

Mangomousse

Een minder favoriet ding voor mij is een toetje. Zoals je ziet in mijn index is het aantal toetjes ten opzichte van andere gerechten behoorlijk in de minderheid. Ik vond het dus weer tijd voor een simpel toetjesrecept. Met gember. Want dat is dan weer wel een product dat ik graag gebruik!

Wat heb je nodig voor 4 personen?

• 250 ml ongeklopte verse slagroom
• 2 el. gembernat
• 1 el. geraspte verse gember
• Sap van een halve limoen
• 1 mango

Hoe maak je het klaar?

1. Klop de slagroom met het gembernat tot de slagroom stevig is.
2. Snijd de mango in  stukken. Houd een paar dunne reepjes mango achter de hand voor decoratie.
3. Pureer de mango met de verse gember en het limoensap tot een dikke massa. Klop dit langzaam door de slagroom.  

   

   
   

4. Schep de mangomousse in 4 mooie schaaltjes, dek af en laat ongeveer een uur opstijven.
5. Serveer met de mangoreepjes als decoratie. 

Een bekentenis. La cucina povera. En polenta met paddenstoelen

Twee weken geleden schreef ik op mijn blog een fictief verhaal over een eerstejaars student die haar eerste week als student vanwege budgettaire overwegingen en vanuit culinair perspectief behoorlijk eenzijdig had ingevuld. Het verhaal eindigde met een climax (tenminste, het was de bedoeling dat je dit zo ervoer): "wordt vervolgd".

Nu moet ik twee dingen bekennen:

1. Het verhaal was niet echt fictief (tjonge, dat moet een verrassing zijn). Er zat namelijk een semi-autobiografisch element in (nou je meent het!?). Toen ik voor het eerst ging studeren dacht ik namelijk inderdaad dat ik de rest van mijn studentenleven gedroogde tortellini met rode saus (of een variant daarop) moest eten. In tegenstelling tot het meisje in het verhaal besloot ik echter al na 2 dagen dat ik nog liever een extra bijbaan zou nemen dan dit nog langer vol te houden.
2. Het verhaal eindigde met "wordt gevolgd" om een heel andere reden dan je waarschijnlijk (hopelijk) dacht. De echte reden? Ik had werkelijk geen idee hoe ik een einde aan het verhaal moest breien! Om twaalf uur 's avonds, twaalf uur voor de publicatiedatum, vond ik deze oplossing wel gepast.

Hoe dan ook: jullie hebben nog wel recht op een vervolg, al zal deze niet meer in de vorm van een fictief verhaal aan jullie verschijnen (dat is toch lastiger dan ik dacht), maar gewoon in de vorm zoals jullie meestal van mij gewend zijn. Zoals je het nu leest, dus. 

Het verhaal van vandaag gaat dus over budgetvriendelijk koken. Nu klinkt dat altijd wat treurig en krijg ik hier meestal visioenen bij van drooggekookte aardappels met jus, maar gelukkig kennen ook de Italianen hier een variant op. Het heet La Cucina Povera, en smaakt (meestal) geweldig lekker! 

La Cucina Povera betekent natuurlijk letterlijk " De Arme Keuken", maar feitelijk komt het neer op Slow Food: je eet de producten van het seizoen, liefst uit de regio, maakt het allemaal niet te gecompliceerd qua ingrediënten, en beperkt je vlees en vis gebruik. Op deze manier eet je puur en beperk je je kosten. 

Polenta is een typisch product dat tot La Cucina Povera hoort. Het wordt van mais gemaakt, groeit op het Italiaanse platteland en is een ingrediënt dat enorm goed vult. Je hebt niet veel nodig om de dag mee door te komen. 

De meeste Nederlanders vinden polenta helemaal niets, maar het ligt er helemaal aan hoe je het klaarmaakt. Nu in de herfst (die er een stuk eerder is dan mij lief is) betekent dit dat je er lekker veel paddenstoelen op kunt gooien. In Italië koop ik dan meestal verse cantharellen of eekhoorntjesbrood, in Nederland kijk ik wat ik op de markt of in de natuurwinkel kan krijgen. En dan maak ik zo'n lekker hapje zoals ik je vorige week al liet zien. En waar je vandaag het recept van krijgt:

Polenta-rondjes met paddenstoelen

Wat heb je nodig voor circa 10 kleine rondjes (borrelhap) of 4-5 grote (bijgerecht)?

• 100 gram snelkook polenta
• halve liter bouillon
• 300 gram gemengde paddenstoelen (grove stukken)
• 40 gram geraspte Parmezaanse kaas
• 1 gesnipperde ui
• wat chilipepertjes (of Spaanse peper)
• wat fijngehakte peterselie (3-4 el.)
• 6 fijngehakte blaadjes salie
• beetje boter of olijfolie

De Italianen hebben natuurlijk de kruiden in hun tuin staan: hetzij in potten, hetzij in de volle grond. Met name salie groeit als een dolle. Dat scheelt natuurlijk ook in de kosten. 

Hoe maak je het klaar?

1. Kook de polenta gaar volgens de gebruiksaanwijzing. Dit varieert van 5-15 minuten.
2. Meng de hete polenta met de kaas en de salie. Giet het uit op een plank of groot bord, veeg de polenta uit tot een plak van circa 1 cm dikte, en laat afkoelen. 
3. Bak in de tussentijd de ui met de paddenstoelen, wat zout en de chilipepertjes (naar smaak) in wat olijfolie stevig, maar gaar. Bestrooi met de peterselie. 
   
4. Duw met een glas rondjes uit de afgekoelde polenta. Bak deze rondjes in een klein beetje olie of boter, lichtbruin. 
   
5. Serveer de polentarondjes met de warme paddenstoelen. Schaaf hier eventueel nog wat Parmezaanse kaas over heen. 

Helden. En een feest van Italiaanse hapjes

Het leven moet gevierd worden

 
Onlangs ontving ik een telefoontje. Het telefoontje waar je eigenlijk altijd van vreest dat je het zal ontvangen. Het telefoontje met het bericht dat iemand waar je van houdt iets ernstigs is overkomen. Een hartstilstand om precies te zijn.

Ik heb me altijd afgevraagd hoe ik zou reageren in zo'n situatie. Als ik zo'n telefoontje zou krijgen. Zou ik nog weten wat ik moest doen? Zou ik überhaupt nog kunnen functioneren?

Ja, het lukte me om van A naar B te komen. Maar niet zonder met slechts de helft van mijn spullen aan te komen. Ja, het lukte me een gesprek te voeren. Maar niet zonder halverwege niet meer op mijn woorden te kunnen komen. En ja: het lukte mij om eten te koken voor direct betrokkenen. Maar niet zonder het recept 10 keer op te moeten zoeken ondanks dat ik het gerecht al 100x eerder gekookt had.

Hoe anders reageerden de mensen die aanwezig waren bij X. Hoe anders reageerden de mensen die X zagen vallen en constateerden dat er iets grondig mis was.

Binnen een minuut stelden zij de situatie vast. Binnen anderhalve minuut waren de taken verdeeld. Binnen twee minuten deden zij waar zij jarenlang elk jaar op hadden getraind, hetzij uit interesse, hetzij vanuit hun professie. Reanimeren.

Maakte het uit dat de persoon in kwestie bloed op zijn gezicht had? Nee. Maakte het uit dat zij de persoon in kwestie niet kenden? Nee. Maakte het uit dat ze nooit eerder samen hadden gewerkt? Nee.

Ze deden wat ze moesten doen. En daarmee redden zij een leven. En bepaalden zij het leven van een gezin, een familie, een vriendengroep, en meer betrokkenen dan zij zich zelf waarschijnlijk zullen realiseren.

Het is ongelooflijk wat deze mensen hebben gedaan. In mijn optiek zijn het helden. En ik weet niet hoe we hen ooit voldoende kunnen bedanken. Dat is waarschijnlijk ook niet mogelijk.

Ik weet echter wel dat ik naar aanleiding van hun handelen ook weer zelf heb nagedacht over een reanimatiecursus. Zouden we die niet allemaal moeten volgen? En dan niet eenmalig, maar jaarlijks? Zodat wij ooit, mochten we in een dergelijke situatie terecht komen, ook uit automatisme kunnen handelen, zonder na te denken. En eenzelfde impact kunnen maken. Een leven kunnen redden. En volledig uit altruïstische motieven bepalend kunnen zijn voor het geluk van een ander.

http://www.rodekruis.nl/ehbo/cursusoverzicht

Wat voor recept moet je nu bij zo'n verhaal schrijven? Natuurlijk zou een heel gezond recept het meest voor de hand liggen. Maar daar heb ik niet voor gekozen. Ik heb gekozen voor hapjes om het leven te vieren. Om te eten terwijl we proosten op de goede afloop van dit verhaal. Al raad ik je natuurlijk wel aan om dit soort lekkere hapjes niet elke dag te eten.

Allemaal lekkere Italiaanse hapjes

 

1. Vijgen gevuld met gorgonzola

Dit hapje is te simpel voor woorden. Koop goede gorgonzola, koop zoete verse vijgen. En vul elke vijg met een klein vierkantje gorgonzola. Smullen!

2. Bruschetta met tomaat en oregano

Halveer een knoflookteen en wrijf hiermee zo'n 15 dunne plakjes van een stokbrood in. Giet wat olijfolie over het brood (ongeveer een tl per plakje), en bak de broodjes goudbruin in de oven. 

Ontpit een stuk of 5 Tasty Tom tomaten en hak de tomaat in stukjes. Voeg een halve eetlepel oregano toe, 5 blaadjes fijngesneden basilicum, een flinke slok goede olijfolie, een beetje zout, een snufje peperoncino en wat versgemalen peper. Meng dit goed, en schep dit (met alle sappen) op het brood vlak voor je het gaat serveren.


3. Bresaola gevuld met stracchino en rucola 

Bresaola is gedroogd en gezouten vlees. Meestal is het van rund, maar het wordt ook wel van wild zwijn en van paardenvlees gemaakt. Het heeft iets van rookvlees. Als je geen bresaola kunt vinden, kun je het desnoods vervangen met rookvlees.

Stracchino is een zachte roomkaas. Ook dit is moeilijk te vinden in Nederland. Je kunt het eventueel vervangen door ricotta die je op smaak hebt gebracht met peper en zout. De smaak is wel echt anders.

Het recept is simpel: smeer een eetlepel stracchino op een plakje bresaola, leg hier een toefje rucola op, en rol de bresaola op. 

Ik serveerde deze hapjes met:

• soepstengels verpakt in Parmaham
• warme crostini met flinterdunne lardo di colonnata 
• polenta-plakjes met verse canterellen (dit recept volgt)